GÜZEL GELİŞMELER OLUYOR

Karayolu yolcu taşıma sektörü havacılık tabiri ile bir türbülansta ve emareler türbülansın artacağı yönde, sektöre emek veren ekmeğini buradan kazananlar ne olacak sorunun peşindeler, ben peşinde olmayı her zaman içinde olmaya tercih eder ve birliğin gücüne inanırım. Sektörümüz yeni bir birlik için bir araya geldi, bu gelişmelere benim penceremden bakmaya çalışacağım.

Ben yazılarımda, çeşitli platformlardaki konuşmalarımda kurumsallaşmaya, aile işletmelerinin modern yöntemlerle yönetilmesi gerekliliğine, profesyonel kadrolara verdiğim önemi her fırsatta dile getirmeye çalıştım, bu çabalarımı destekleyen bir dernek olarak gördüğüm “Karayolu Yolcu Taşımacıları Profesyonel Yöneticiler Derneği” nin kuruluşunu kutluyorum. Sayın İmran Okumuş bey bu konuda bir öncülük yaptı bu liderliğin önemli olduğunu düşünüyor ve tüm üyeleri ayrıca tebriki hak ettiklerine inanıyorum, bu yapıların yaşayabilmesi elbette patronajı yapan işletme sahiplerinin samimi desteklerini gerektirmektedir, patronların bu oluşumdan desteklerini esirgememelerini beklediğimi belirtmek isterim.

Bu yazımda “Profesyonel Yönetici” kavramına daha yakından bakmaya çalışacağım önce yönetici nedir o soruya cevap aramaya çalışalım: “Üç kişi, teker teker yerinden kımıldatamayacakları bir taşı yuvarlamak için işbirliği ettiklerinde “yönetim”; içlerinden birisi “haydi!” dediğinde de “yönetici” ortaya çıkar”. Bu kadim hikâye klasik yönetim kitaplarında bir kıssadan hisse olarak verilmektedir. Burada önce bir amaç -taşın götürülmesi- ve sonra işbirliğine dayanan eylem, yani başka türlü yapılamayacak olan bir işi gerçekleştirme üzere birden çok kişinin güçlerini birleştirmesi vardır. Bu güçleri birleştiren ve organize eden kişi yönetici olarak öne çıkan kişidir, bizim kültürümüzde öne çıkmak ayıp karşılanır ancak toplumsal bir sıkıntı olduğunda da herkes birbirini kollar öne çıkacak belli riskleri alacak bir kişi arama eğilimine girerler. Buna işletmecilik tarihi açısından baktığımızda girişimciler yüklenmiş ancak büyüyen firmalar riskleri girişimci adına alacak ve karar verecek yeni bir meslek grubuna ihtiyacı beraberinde getirmiştir. Bu meslek grubu yöneticilik mesleğidir, önceleri aile üyelerinden olan bu yöneticiler değişen dünya nedeniyle günümüzde global bir şirket için tüm dünya insanların kapsayan bir geniş skalayı ifade etmektedir.

“Profesyonel Yönetici” kavramının tartışıldığı ilk eser 1776 yılında yayınlanan Adam Smith’in “Ulusların Zenginliği” adlı eseridir, Adam Smith’in belirttiğine göre, şirketlerin yöneticileri kendi paralarından çok işletme sahiplerinin paralarını yönetmektedirler. Bu yüzden kendi çıkarlarından daha fazlasıyla başkalarının çıkarlarını düşünmelerini beklemek hayalcilik olmaktadır. Bu bugün bile tartışılmakta olan bundan sonrada tartışılmaya devam edecektir, girişimciler acaba yöneticilerimiz bizim haklarımızı ve menfaatlerimizi bizim kadar savunabilecekler mi? sorusunu sormaya devam edeceklerdir. Ancak girişimcilerin fazla bir alternatifi yok işler büyüdüğünde yapılacak olan devreye profesyonel yöneticilerin girmesi ve girişimcinin yola soktuğu işin bilimsel metotlar ile profesyonel yöneticiler tarafında geliştirilmesi gerekmektedir.

Bizde girişimcilerin en büyük sıkıntısı işi kuran adamın ölünceye kadar işe sarmasıdır, oysa A işini kuran girişimci bunu profesyonellere devrederek girişimci ruh ve enerjisini B işine yönlendirme özgürlük ve cesaretini gösterebilecek kişi olmalıdır. Neyse odağı kaybetmeyelim profesyonel yöneticiye devam edelim.

Profesyonel yönetici kavramını bilim insanları “karı ve riski başkalarına ait olmak üzere mal veya hizmet üretmek için üretim faktörlerinin alımını yapan veya yaptıran, bunları belli gereksinimleri karşılamak amacına yönelten, işletmeyi girişimci adına çalıştırma sorumluluğu olan kimse” olarak tanımlamaktadırlar.

Bu tanımda kar ve risk kavramları öne çıkmaktadır; riske katlanabilseydi zaten profesyonel yönetici kendi işini kurar ve girişimci olurdu, elbette profesyonel hiç risk almıyor değildir ancak aldığı risk işinden olmak ile sınırlıdır, oysa girişimcinin riski yaşamıdır. Profesyonel başka bir iş bulur sektörümüzde bile bir çok yöneticinin ayrıldığı ayrılmak zorunda bırakıldığı şirketlerin en yakın rakiplerinde üst düzey yönetici olarak çalıştıklarını görebiliyoruz. Bu çok normal bir eğilim profesyonel yöneticide kolay yetişmiyor. Girişimci riski ise sıkıntılıdır, girişimcinin aldığı risk negatif sonuçlandığında kaba tabir ile battığında profesyonel kadar şanslı değildir, bu saatten sonra ya yeniden bir iş kuracak toparlanacaktır yada profesyonel olmaya çalışacaktır bu çok kolay olmasa gerek diye düşünüyorum.

Girişimci ve yönetici arasındaki farklara başlıklar halinde baktığımızda yazılabileceklere nelerdir daha yakından bakalım;

Girişimci

Yönetici

Kurucu ve organize edici

 

Koruyucu ve eğitici

 

Başarı arayışında

 

Güç arayışında

 

Firmasına bağlı

 

Mesleğine bağlı

 

Orta düzeyde risk alan

 

Bireysel risk almaktan kaçan

 

Uzun vadeli stratejik düşünce

 

Orta vadeli operasyonel düşünce

 

Hayalci

 

Akılcı

 

Otoriteyi merkezileştirme

 

Otoriteyi paylaşıcı ve devredici

 

Koltuğunda rahat

 

Geleceği konusunda huzursuz

 

Emir verici

 

Hem emir verici hem de emir alıcı

 

 

Haftaya bu başlıklara daha yakından bakmak üzere iyi haftalar, bol kazançlar…
 

Yrd.Doç.Dr.Kemal KARAYORMUK
AKÜ. Afyon Kocatepe Üniversitesi

İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümü

Sultandağı Meslek Yüksekokulu Müdürü



»  Diğer makaleleri incelemek için tıklayın...
Trafikteki hoşgörü ve saygı toplumsal birlikteliğin bir yansımasıdır.
TOF 
BUSWORD TURKEY 2018 19 Nisan'da İzmir'de ziyarete açılıyor.
Busword Turkey 2018 19 Nisan Perşembe günü ziyaret açılıyor. 20 Nisan tarihinde UDHB. Karayolu Düzenleme genel Müdürlüğü tarafından; Karayolu taşıma mevzuatı ve uygulamaları konusunda Ege Bölgesi bölgesel toplantısı düzenlenecek.
13.04.2018

Yetki belgesi işlemleri e-devlet üzerinden yapılabilecek
Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü' twittır hesabından duyuru. Yetki Belgesi taşıt belgesi ve taşıt kartlarının E.Devlet portali üzerinden barkodlu ve doğrulanabilir olarak düzenlenmesine imkan sağlayan çalışmalar Genel Müdürlüğümüzce tamamlanmış olup e-devlet portali üzerinden hizmet sunulmaya başlanmıştır. Önemle duyurulur.
07.03.2018

2018 Yılı Yeniden Değerlendirme oranları yayınlanmıştır.
Yeniden Değerlenme Oranının Uygulanması konulu GENELGE (KDGM) 2017/10 sayılı Genelge yayınlanmıştır. İlgili genelgeye aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz. http://www.kugm.gov.tr/BLSM_WIYS/KUGM/tr/Belgelik/guncel_haber/20171211_161629_2769_1_64.pdf
13.12.2017

Avrupa'ya yönelik Yolcu taşımalarında sınır kapılarında yeni düzenlemeler
Yeni Uygulamalar 15 Kasımda yürürlüğe girecek. Yolcu isim listeleri araç kapıya gelmeden önce kapıya e posta yoluyla gönderilecek.
01.11.2017

UDHB 1. Bölge Müdürlüğü'nün resmi twitter hesabı;
UDHB 1. Bölge Müdürlüğü'nün resmi twitter hesabı; UDHB I.BÖLGE @UdhbIbolge
13.07.2017

Karayolu yolcu Taşımacılığı...
(02.11.2018)
İSTANBUL' da 26 Ekim Cuma Günü...
(22.10.2018)
Tarifesiz taşımalarda e devlet...
(12.10.2018)
» Diğer haberler için tıklayın
3. havalimanı etki raporu ne kadar...
(02.03.2017)
6 ana taşıma ‘BİR’ olmalı
(12.08.2015)
Bölgesel otobüsçülüğe doğru
(02.06.2015)
» Diğer makaleler için tıklayın
Federasyonumuz "Trafik Güvenliği Platformu" üyesidir.